KOMUNIKAT PRASOWY

KSIADZ ARCYBISKUP ZENON GROCHOLEWSKI

KARDYNALEM SWIETEGO RZYMSKIEGO KOSCIOLA

Stanowisko Kardynala Swietego Rzymskiego Kosciola (S.R.E.) jest po papiezu najwyzsza godnoscia w hierarchii koscielnej wywodzaca sie od pierwszych biskupow podmiejskich Rzymu, proboszczow kosciolow rzymskich i pierwotnych diakonii na terenie Wiecznego Miasta. Kardynalowie tworza Swiete Kolegium, ktoremu przysluguje prawo obierania papieza. Kardynalow w sposob nieskrepowany ustanawia papiez, z zachowaniem ogolnych zasad prawa kanonicznego.

             W dniu 21 stycznia br. Ojciec Swiety Jan Pawel II powolal do Swietego Kolegium naszego rodaka ks. abpa. Zenona Grocholewskiego, prefekta Kongregacji ds. Wychowania Katolickiego.  

             Zenon Grocholewski urodzil sie 11 pazdziernika 1939 w Brodkach kolo Nowego Tomysla w wojewodztwie poznanskim. Po ukonczeniu Nizszego Seminarium Duchownego w Wolsztynie odbyl studia filozoficzno-teologiczne w Arcybiskupim Seminarium Duchownym w Poznaniu (1957–63). Po przyjeciu swiecen kaplanskich (26 maja 1963) przez trzy lata pracowal jako wikariusz w parafii Chrystusa Odkupiciela na Osiedlu Warszawskim w Poznaniu, skad skierowany zostal na studia specjalistyczne do Rzymu. Od 1966 do 1972 roku studiowal prawo kanoniczne na Papieskim Uniwersytecie Gregorianskim. Pod kierunkiem wybitnego kanonisty prof. Ignacio Gordona napisal prace licencjacka (1968), a potem doktorska (1972), za ktore otrzymal zlote medale przyznawane dla najlepszego studenta danego wydzialu. Byl pierwszym polskim studentem w okresie powojennym, ktory osiagnal tak duzy sukces naukowy. Dwa lata pozniej, w roku 1974 ukonczyl Podyplomowe Studium Rotalne otrzymujac dyplom Adwokata Rotalnego.W czasie studiow rzymskich odbyl kursy jezykowe we Francji i w Niemczech oraz prowadzil posluge duszpasterska w roznych parafiach na terenie Wloch i Niemiec. Od 1 pazdziernika 1972 roku rozpoczal prace w Najwyzszym Trybunale Sygnatury Apostolskiej obejmujac kolejne stanowiska od notariusza do prefekta Sygnatury i prezesa Sadu Kasacyjnego Panstwa Watykanskiego, ktorym zostal mianowany przez Ojca Swietego w pazdzierniku 1998 roku.

W dniu 22 grudnia 1982 roku zostal mianowany biskupem tytularnym Agropoli. Z tej okazji Jan Pawel II ofiarowal mu wspanialy, wysadzany brylantami, krzyz biskupi z relikwiami Krzyza Swietego, relikwiami sw. Katarzyny Sienenskiej i innych swietych. Na odwrocie krzyza wygrawerowane zostaly nazwiska jego poprzednich wlascilieli: kard. Pietro Gasparri (slynnego tworcy Kodeksu Prawa Kanonicznego z 1917 r.), kard. Amleto Giovanni (dyplomaty papieskiego i dziekana Kolegium Kardynalskiego) oraz kard. Pericle Felici (prefekta Sygnatury Apostolskiej). Jako haslo poslugi biskupiej Zenon Grocholewski przyjal dewize: Illum oportet crescere (On ma wzrastac), uwazajac za sens swojego kaplanstwa czynienie wszystkiego tak, by przez to Chrystus rosl. Do godnosci arcybiskupa zostal wyniesiony w 1991 roku. W dniu 15 listopada 1999 r. Jan Pawel II mianowal go prefektem Kongregacji ds. Wychowania Katolickiego, powierzajac jego trosce formacje duchowienstwa, szkoly katolickie, uniwersytety i rozwoj studiow koscielnych na calym swiecie. Jako prefekt Kongregacji ds. Wychowania Katolickiego jest rowniez Wielkim Kanclerzem Papieskiego Uniwersytetu Gregorianskiego i polaczonego z nim Papieskiego Instytutu Biblijnego, Papieskiego Instytutu Muzyki Sakralnej, Papieskiego Instytutu Archeologii Chrzescijanskiej, Papieskiego Instytutu Studiow Arabskich i Islamistyki. Sprawuje takze patronat nad Wydzialem Literatury Chrzescijanskiej i Klasycznej na Papieskim Uniwersytecie Salezjanskim. W wywiadzie udzielonym sekcji polskiej Radia watykanskiego nowy prefekt powiedzial, m.in.: Duzo serca zostawilem w Sygnaturze Apostolskiej. Naprawde jakos zakochalem sie w tej pracy. Nie ograniczylem sie do tego, zeby byc tylko urzednikiem, ale prowadzilem studia na tematy zwiazane z Sygnatura, wykladalem na uniwersytecie te problematyka, mialem kontakty z kanonistami wielu krajow, jezdzilem na rozne sympozja i spotkania z pracownikami sadow koscielnych i musze powiedziec, ze to jakos bardzo mocno zawazylo na mojej mentalnosci, na moim nastawieniu... Ide do Kongregacji ds. wychowania Katolickiego. Przez 25 lat wykladalem na Uniwersytecie Gregorianskim, kilka lat na Lateranie, wiele lat w Studium Rotalnym, czyli zawsze mialem jakis kontakt z uniwersytetem, z wykladami. uwazam, ze jest to problem bardzo wazny dla Kosciola: problem studiow, powaznych, solidnych, ktore sa jakos zakorzenione w istocie Kosciola, w Magisterium, w milosci do Kosciola, do wiernych, do Pana Boga. To jest cos bardzo waznego. Od tego zalezy bardzo duzo w Kosciele i dlatego mysle, ze czeka mnie duza odpowiedzialnosc. Podejmuje ja ze spokojem i pewna radoscia, juz w innej dziedzinie pracy. Robie wszystko to, co jest w mojej mocy.

Jako wybitny znawca prawa kanonicznego powolany zostal do siedmioosobowej komisji, ktora z papioezem studiowala ostateczny projekt nowego Kodeksu Prawa Koscielnego, przed jego promulgacja w roku 1983. Na znanych fotografiach, ukazujacych Ojca Swietego podpisujacego Kodeks, wsrod kilku waznych dostojnikow Kosciola figuruje tez mlody, dopiero co konsekrowany biskup Zenon Grocholewski. W kilka lat pozniej Jan Pawel II powolal go takze do komisji, ktora z nim  studiowala ostatni projekt reformy Kurii Rzymskiej, dokonanej Konstytucja Apostolska Pastor Bonus z dnia 28 czerwca 1988 roku. W latach 1988-1999 pelnil obowiazki przewodniczacego Komisji ds. Adwokatow Stolicy Apostolskiej i Adwokatow przy Kurii Rzymskiej, zas w latach 1983-1998 byl czlonkiem Komisji Dyscyplinarnej Kurii Rzymskiej. Nadal jest konsultorem Papieskiej Rady ds. Interpretacji Tekstow Legislacyjnych (od 1984 r.), czlonkiem Papieskiego Komitetu Miedzynarodowych Kongresow Eucharystycznych (od 1989 r.), a od niedawna rowniez czlonkiem Kongregacji ds. Biskupow (od 1999 r.). Ponadto jest przewodniczacym: Papieskiego Dziela Powolan Kaplanskich (od 1999 r.), Miedzykasterialnej Komisji Permanentnej ds. Formacji Kandydatow do Swiecen (od 1999 r) oraz Miedzykasterialnej Komisji Stalej ds. Odpowiedniej Dystrybucji Kaplanow w Swiecie (od 1999 r.). Profesor kanonicznego prawa procesowego i orzecznictwa sadowego Papieskiego Uniwersytetu Gregorianskiego (od 1975), wykladowca kanonicznego prawa administracyjnego na Uniwersytecie Lateranskim (1980–1984) oraz profesor sprawiedliwosci administracyjnej w Kosciele w Podyplomowym Studium Rotalnym (1986–1998). Glowne kierunki jego badan naukowych to struktura i kompetencje trybunalow apostolskich, prawo administracyjne oraz prawo malzenskie, a najczesciej pojawiajace sie tematy i zagadnienia jego opracowan dotycza, m.in. struktury i kompetencji Sygnatury Apostolskiej, zadan i funkcji Roty Rzymskiej, sygnatury Apostolskiej a sadow koscielnych, orzekania niewaznosci malzenstwa na drodze administracyjnej przez Sygnature Apostolska, aspektow teologicznych aktywnosci sadowej Kosciola czy reformy Kurii Rzymskiej. W latach 1974–1982 wspolorganizowal z I. Gordonem miedzynarodowe kursy T Renovationis canonicae pro iudicibus t na Uniwersytecie Gregorianskim. Uczestnik miedzynarodowych kongresow i sympozjow: we Wloszech, w Polsce, Francji, Niemczech, Austrii, Hiszpanii, Szwajcarii, Kanadzie, USA, Slowacji, Republice Czeskiej, Brazylii, Argentynie, Rosji i na Malcie. Autor publikacji ksiazkowych m.in. De exclusione indissolubilitatis ex consensu matrimoniali eiusque probatione (Neapol 1973), Documenta recentiora circa rem matrimonialem et processualem (tom I wspolnie z I. Gordonem, Rzym 1977, tom II, Rzym 1980), Študie z procesneho pràva, (Spisska Kapitula 1995) oraz ponad 550 publikacji naukowych w roznych jezykach glownie z dziedziny kanonicznego prawa procesowego i malzenskiego, opublikowanych m.in. na lamach T Periodica t, T Apollinaris t, T Ephemerides Iuris Canonici t, T Il Diritto Ecclesiastico t, T Monitor Ecclesiasticus t, T Ius Ecclesiae t, T Prawo Kanoniczne t, T L’Annee Canonique t, Revue de Droit Canonique t, T Osterreichisches Archiv fur Kirchenrecht t, T Kanon t, T The Jurist t, T Roman Replies and CLSA Advisory Opinions t, T Studia Canonica t, T Iura Fidelium t, T Roczniki Teologiczno-Kanoniczne t, T Kosciol i Prawo t, T Roczniki Nauk Prawnych t, T Quaderni di Diritto Ecclesiale t, T Forum t, T Jus matrimoniale t, T De processibus matrimonialibus t, T Anuario Argentino de Derecho Canonico t, T Direito & Pastoral t, w aktach kongresow i sympozjow oraz w dzielach zbiorowych roznych krajow jak rowniez ponad 80 publikacji o charakterze duszpasterskim (homilie, przemowienia, artykuly o charakterze popularnym). Wspolredaktor pracy zbiorowej Dilexit iustitiam (Studia in honorem Aurelii Card. Sabattani), Watykan 1984. Kapelan domu starcow T San Giuseppe t w dzielnicy Capenelle w Rzymie 1975–1984.

W dniu 7 czerwca 1998, jako specjalny wyslannik Jana Pawla II, w jego imieniu konsekrowal pierwsza swiatynie katolicka w Almaty (Kazachstan). Postulator sprawy beatyfikacyjno-kanonizacyjnej Edmunda Bojanowskiego i Janiny Szymkowiak. Czlonek: Consociatio Internationalis Studio Iuris Canonici Promovendo 1970–, Towarzystwa Naukowego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego 1983–, Society for the Law of the Oriental Churches 1987–, Stowarzyszenia Kanonistow Polskich 1992–, Komitetu Honorowego Redakcji Slownika Biograficznego Polonii Swiata w Paryzu 1992–, Stowarzyszenia Kanonistow Slowacji (honorowy) 1993–, Associatio Winfried Schulz 1996–, Stowarzyszenia Kanonistow Wloskich (honorowy) 1998–, Klubu Zbieraczy Znaczkow o Tematyce Religijnej T Swiety Gabriel t (honorowy) 1997–. Obywatel honorowy miast: Trenton 1988, Pricenton 1992 (USA), Agropoli 1992 (Wlochy), Lewocza 1997 (Slowacja). Doktor honoris causa Akademii Teologii Katolickiej w Warszawie 1998, Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego 1999 i uniwersytetu w Passau 2001. Uhonorowany, m.in. medalem T Za zaslugi dla Archidiecezji Poznanskiej t, medalem T Za zaslugi dla Archidiecezji Warszawskiej t, srebrnym medalem The Bratislava International Centre for Family Studies, Medalem Honorowym T Polonia Semper Fidelis t, slowackim Medalem sw. Gorazda.

Zbigniew A. Judycki